Agorafobi Hastalığı Nedir, Nedenleri ve Tedavisi

Agorafobi bir yerde kapalı kalma ya da kaçamama gibi orantısız ve büyük bir korku ile ortaya çıkan ciddi anksiyete bozukluğudur. Kaçışın ve erişilmesinin zor olabileceği durumlarda korku ve endişeyi tetiklemektedir. Korku ve endişe yaratan bazı durumlarda ve yerlerde ortaya çıkmaktadır. Bankada sıra beklerken, markette kasa sırası beklerken, tiyatroda, konserde, otobüste ve toplu taşıma araçları tetiklemektedir. Evden uzak olma durumu, açık ve uzak alanlar, kalabalık ve kapalı alanlar bu hastalığı tetiklemektedir.

Agorafobi Sebepleri ve Faktörleri

Agorafobinin kesin nedeni bilinmemekle birlikte birkaç teori bulunmaktadır. Biyolojik, psikolojik ve çevresel faktörlerin etkileşiminin sonucu olduğuna inanılmaktadır. Örneğin, aşırı içe dönük kişilere agorafobi teşhisi konma olasılığının daha yüksek olmasıyla bağlantılıdır. Agorafobi, bazı zihinsel bozukluklar, psikolojik ve çevresel risk faktörü ile ilişkili olmakla beraber, bazı kişilerde genetik bileşen nedeniyle de gelişebilir.

Agorafobi her yaşta ortaya çıkabilmektedir.  Bununla birlikte, genellikle 25 ila 35 yaşları arasında ortaya çıkar ve kadınlarda erkekler oranla daha sık görülmektedir. Panik atak olan kişiler risk faktörü içerisindedir. Ayrıca gergin ve endişeli bir kişiliğe sahip olan kişilerde ailesinde agorafobi olan kişilerde görülebilmektedir.

Bir ebeveyni ölmüş, istismar edilmiş, saldırıya uğramış, zorbalığa uğramış kişilerde rastlanmaktadır. Sosyoekonomik durumu düşük olan kişilerde ve fiziksel ve duygusal anlarda ortaya çıkabilmektedir.

Agorafobi Belirtileri

Agorafobinin en çok rastlanan semptomu, kaçışın zor olduğu durumlarla ilgili duyulan endişelerdir. Kaygıya neden olan durumlar toplu taşımada, sinema salonlarında, sırada beklerken, restoranlarda yani kalabalık ortamlarda ortaya çıkmaktadır.

Kaygı hastanın vücudunun çeşitli şekilde etkileyebilmektedir. Agorafobinin birçok semptomu vardır. Yüksek kalp atışı hızı, korku ve dehşet duygusu en çok rastlanan belirtilerindendir. Ayrıca uyku bozukluğu, aşırı terleme, ağız kurulluğu, yorgunluk hissi semptomları arasındadır. Diğer semptomları ise titreme, ölüm korkusu, nefes almada zorluk, sürekli kaçma hissi, yutma güçlüğü gibi durumlardır.

Agorafobi Nasıl Teşhis Edilir

Agorafobi esasen kaygı duyma durumudur. Aşağıdaki durumlardan birkaçına kaygı duyan kişilerde agorafobi olabilir.

  • Toplu taşıma kullanmak
  • Kapalı alanlarda bulunma
  • Uzun kuyruklarda bulunma
  • Kalabalıkta bulunma
  • Tek başına evden çıkma

Agorafobiden şüphelenen kişilerin acilen bir uzmana başvurması gerekmektedir. Doktorunuz hastalığınızı teşhis etmek amacı ile bazı sorular sormaktadır. Doktor teşhisi belirtiler ve bulgulara göre koyabilmektedir.

Agorafobinin Tedavisi

Agorafobi için tedavi seçenekleri, bir kişinin spesifik semptomlarına ve durumun ciddiyetine bağlıdır. Tedavi seçenekleri arasında egzersiz, gevşeme teknikleri, uyku hijyenini iyileştirme, stres faktörlerini belirleme ve ortadan kaldırma yer alır. Bunların hepsi semptomları hafifletebilmekte ve bir kişinin yaşam kalitesini iyileştirebilmektedir. Çoğu hasta, bilişsel davranışçı terapiyi içeren psikolojik tedavi arar. Genel olarak, antidepresanlar agorafobi tedavisinde anksiyolitiklerden daha etkilidir, ancak bu tedavide bazı yan etkiler bulunmaktadır.

Yan etkiler kilo alımı, mide bulantısı, yorgunluk, sinirlilik, baş dönmesi gibi durumlardır. Ayrıca Kaygı ve cinsel dürtülerde azalma da yan etkiler arasındadır.

Agorafobisi olan bazı kişilerde bilişsel davranışçı terapinin ilaca alternatif olarak etkili olduğu gösterilmiştir. Agorafobiden etkilenen kişiler, bilişsel davranışçı terapi yoluyla, kaygıyla ilgili belirtileri daha iyi yönetmelerine yardımcı olacak temel becerileri geliştirmeyi öğrenebilmektedir. Yeniden maruz kalma sonunda bu durumlara karşı duyarsız hale gelir ve kaygıları ile daha güvenli bir şekilde yüzleşebilmektedir. Maruz kalma tedavisi, agorafobi hastaları için popüler bir terapidir. Maruz kalma terapisinde kişi yavaş yavaş korkularıyla yüzleşir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.